Szturm na schron, świeży wojskowy chleb i tłumy zwiedzających. Piknik Forteczny na Dąbrowieckiej Górze za nami

Za nami XIX Piknik Forteczny i Dzień Wojska Polskiego na Dąbrowieckiej Górze. Zwiedzający mogli obejrzeć zabytkowe pojazdy i uzbrojenie, spróbować grochówki z polowej kuchni oraz świeżego chleba prosto z wojskowego pieca, a także zajrzeć do wnętrz odrestaurowanych schronów z czasów II wojny światowej. Punktem kulminacyjnym imprezy była widowiskowa inscenizacja walk o przedpola Warszawy z 1944 roku. Czy była ona dokładnym odtworzeniem szturmu na Dąbrowiecką Górę? Czytaj dalej… 

Dąbrowiecka Góra to jeden z punktów niemieckiego systemu umocnień znanego jako Brückenkopf Warschau – przyczółek warszawski, budowany przez Niemców od 1940 do 1945 roku. Podczas tegorocznego pikniku odwiedzający mogli zobaczyć postępy prac remontowych prowadzonych przez Koło Terenowe Przedmoście Warszawa Stowarzyszenia na Rzecz Zabytków Fortyfikacji Pro Fortalicium.

Kopuła obserwatora artylerii wzbogaciła się o sprowadzony z Holandii, w pełni sprawny peryskop oraz kompletną optykę boczną. Zamontowano też replikę podziałki kątowej wyznaczającej sektor prowadzenia ognia oraz podświetlenie przyrządów namiarowych. To, jak podkreślają organizatorzy, jedyna w tej części Europy sprawna i tak dobrze wyposażona kopuła tego typu, wyposażona dodatkowo w ruchomy podest. W schronie bojowym Regelbau 514 zwiedzający zobaczyli z kolei odtworzoną lawetę forteczną przeznaczoną pod ciężki karabin maszynowy oraz prycze w izbie załogi.

Na terenie skansenu nie zabrakło atrakcji dla całych rodzin. Ogromnym powodzeniem cieszyła się polowa kuchnia, gdzie serwowano grochówkę i inne żołnierskie przysmaki, a przy piecu chlebowym przez cały dzień ustawiały się kolejki – świeżo upieczone, wielkie bochenki chleba chwalono za wyjątkowy smak, a niektórzy zwiedzający kupowali od razu po kilka sztuk.

Miłośnicy militariów mogli obejrzeć wystawy prywatnych kolekcjonerów i lokalnych muzeów, zabytkowe pojazdy wojskowe oraz sprzęt i ekwipunek z różnych okresów historii. Dla chętnych przygotowano również strzelnice ASG i paintballową, na których można było sprawdzić własne umiejętności strzeleckie.

Najwięcej emocji wzbudziła inscenizacja szturmu wojsk radzieckich na umocnioną niemiecką pozycję polową i schron Regelbau 514, przygotowana przez grupy rekonstrukcji historycznej z użyciem zabytkowych pojazdów. Rekonstruktorzy odtworzyli fragment walk o wschodnie przedpola Warszawy toczących się na przełomie lipca, sierpnia i września 1944 roku.

Czy to była dokładna rekonstrukcja szturmu na Dąbrowiecką Górę? Nie do końca. Jak wyjaśnił podczas pikniku Norbert Bączyk z podcastu Wojenne Historie, umocnienia na Dąbrowieckiej Górze zostały zdobyte przez Armię Czerwoną z marszu, bez dłuższych walk o same obiekty. Regularne, kilkudniowe boje toczyły się natomiast w pobliskiej Pohulance oraz wzdłuż szosy Lubelskiej, gdzie na początku sierpnia 1944 roku dochodziło do starć piechoty wspieranej artylerią, a w rejonie Wiązowny i Starej Miłosny miała miejsce walka pancerna, stanowiąca część większej bitwy pancernej pod Radzyminem, Wołominem i Mińskiem Mazowieckim.

Widowisko na Dąbrowieckiej Górze było więc odtworzeniem takiego właśnie epizodu walk – reprezentatywnego dla całego obszaru Przedmościa Warszawskiego latem 1944 roku, choć niezwiązanego bezpośrednio z tym konkretnym miejscem. Po stronie radzieckiej rekonstruktorzy zaprezentowali uzbrojenie i wyposażenie typowe dla Armii Czerwonej z 1944 roku, w tym jedną z najpopularniejszych armat tamtego okresu – działo ZiS. Naprzeciw nich stanęli żołnierze niemieccy w umundurowaniu i z bronią odpowiadającą temu samemu rokowi. Starcie rozgrywało się na poziomie drużyn piechoty, z użyciem karabinów, karabinów samopowtarzalnych, pistoletów maszynowych i karabinów maszynowych, a niemiecką obronę dodatkowo wzmacniał ogień prowadzony z lawety stałej w schronie bojowym. Inscenizacji towarzyszyły odgłosy przypominające ostrzał moździerzowy i artyleryjski, a całość dopełniła efektowna, lecz bezpieczna oprawa pirotechniczna.

Koło Terenowe Przedmoście Warszawa podziękowało wszystkim, dzięki którym impreza mogła się odbyć. Wśród wspierających znalazły się m.in. Nadleśnictwo Celestynów, które użyczyło terenu, a także samorządy: Gmina Karczew, Gmina Celestynów, Miasto Otwock i Powiat Otwocki oraz Piekarnia Oskroba jako sponsor wydarzenia. Zabezpieczenie przeciwpożarowe zapewniły OSP Dąbrówka i OSP Karczew, a opiekę medyczną – grupa ratownicza Moc Grom. Strzelnicę ASG prowadziły SpartanCOB Team, Silt Paintball i redberet.pl.

W wystawach udział wzięły m.in. Polskie Stowarzyszenie Poszukiwaczy „Husaria", Stowarzyszenie Historyczno-Poszukiwawcze Nadwiślańskie Urzecze oraz EkoPatrol Karczew, a za pirotechnikę odpowiadali Demony Ognia. Inscenizację przygotowały grupy rekonstrukcyjne: Teatr Inscenizacji Historycznych, Towarzystwo Miłośników Historii Wojskowości Kalina Krasnaja, Stowarzyszenie Pasjonatów Historii Warszawy 1939–45, Fundacja Żywej Historii oraz Grupa Rekonstrukcji Historycznej Zryw.

Organizatorzy poinformowali też, że do puszek ustawionych w obiektach i przy strzelnicy zebrano na dalszy remont schronów 3471 zł i 10 euro.

Tegoroczny piknik miał szczególny wymiar – Koło Terenowe Przedmoście Warszawa obchodzi w tym roku 20-lecie działalności, co oznacza jednocześnie 18 lat aktywnego remontu i wyposażania schronów na Dąbrowieckiej Górze. Z tej okazji organizatorzy zapraszają na konferencję naukową poświęconą Przedmościu Warszawskiemu z lat 1939-1944, która odbędzie się 12 i 13 września 2026 roku.

Zobacz galerię zdjęć z wydarzenia oraz film z inscenizacji szturmu

#PiknikForteczny #DąbrowieckaGóra #Otwock #Karczew #Celestynów #PowiatOtwocki #PrzedmościeWarszawa #Brückenkopf #RegelbauR514 #RekonstrukcjaHistoryczna #DzieńWojskaPolskiego #IIWojnaŚwiatowa