Złe powietrze w Otwocku

Główny Inspektorat Ochrony Środowiska opublikował ostatnio raporty dotyczące jakości powietrza oraz jego zanieczyszczeń szkodliwymi substancjami za rok 2014. Otwock nie wypadł w nim dobrze. A co najgorsze to bardzo kiepsko wygląda sytuacja w całej Polsce.

Otwock nazywa się miastem z dobrym klimatem, ale okazuje się, że jest miastem z zatrutym powietrzem. Znalazł się na 15 miejscu w kraju wśród miast najbardziej zanieczyszczonych benzo(a)pirenem - rakotwórczym związkiem. Nie jest to jedyna substancja trująca w powietrzu, ale najgorsza - jedyna z grupy WWA (wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych), dla której określone zostało w prawie krajowym i dyrektywie UE stężenie dopuszczalne.   Niestety cała Polska jest w Europie liderem jeśli chodzi o zanieczyszczenie powietrza benzo(a)pirenem (zob. - mapa u góry). Średnie stężenie tej trucizny dla całego kraju sięga 600 procent normy. (w Czechach - 150 proc., w Słowenii ok. 120 proc., a w zasadniczej większości krajów UE stężenia BAP są w normie).   Z czego wynika ta sytuacja? Otóż wg oceny Krajowego Ośrodka Bilansowania i Zarządzania Emisjami, aż 87 proc. unoszących się w powietrzu kancerogennych cząsteczek WWA pochodzi z domowych palenisk i związane jest z ogrzewaniem budynków. Zaś z koksowni pochodzi tylko 9 proc. zanieczyszczeń WWA, a z transportu - 2 proc.   Najgorszymi trucicielami wcale nie są wielkie miasta, tylko mniejsze miejscowości, w których częściej stosowane jest ogrzewanie budynków paliwami złej jakości (np. miałem węglowym), wykorzystujące piece i kotły nie spełniające żadnych norm. To właśnie spalanie paliw stałych (węgla i drewna) w domowych piecach i kominkach jest głównym źródłem rakotwórczych WWA. Dokładają się do tego wciąż częste przypadki spalania różnego rodzaju śmieci w domowych piecach.   Podane w raportach dane, to dane uśrednione z całego roku - to teraz powinniśmy uświadomić sobie jak bardzo złe jest powietrze w okresie grzewczym. A wszystkie te trucizny kumulują się powoli w naszych organizmach.    Oprócz zanieczyszczenia BAP, Otwock i Józefów znalazły się także w strefie C (czyli strefie o przekroczonych dopuszczalnych normach) pod względem zanieczyszczeń powietrza cząstkami PM10.       Mapa zanieczyszczenia pyłami PM10 w 2014 r.  

Co zrobić, aby zmniejszyć ilość benzo(a)pirenu w powietrzu.

Oto dobre praktyki: • Zmiana paliwa węglowego na lepsze, o mniejszej zawartości popiołu; • Niestosowanie do ogrzewania paliwa o bardzo niskiej jakości np. miału węglowego; • Stosowanie się do prawnego zakazu spalania odpadów w przydomowych piecach; • Regularne czyszczenie pieca i komina (przy kotłach opalanych paliwem stałym); • Zmniejszanie zapotrzebowania na energię cieplną poprzez ograniczanie strat ciepła – stosowanie termostatów, wietrzenie przy zakręconych grzejnikach; • Oszczędzanie energii cieplnej i elektrycznej w gospodarstwach domowych; • Ograniczenie palenia w kominkach; • Zmiana sposobu ogrzewania (jeżeli jest to możliwe) na niskoemisyjne źródło ciepła – np. piec gazowy, sieć ciepłowniczą; • Na krótkich odcinkach poruszanie się pieszo lub rowerem, a nie samochodem; • Stosowanie eko jazdy, która pozwala na zmniejszenie zużycie paliwa w samochodach; • Zapobieganie pożarom w lasach (stosowanie się do zakazu wchodzenia do lasu w trakcie suszy, nie śmiecenie w lasach); • Stosowanie się do zakazu wypalania łąk, ściernisk i pól; • Stosowanie selektywnej zbiórki odpadów; • Stosowanie kompostowników (jeżeli jest to możliwe) do zbierania odpadów zielonych i biodegradowalnych.  

15 najbardziej zanieczyszczonych miast w Polsce

(średnioroczny poziom BAP - norma 1 ng/m3)   1.Nowa Ruda  – 17 ng/m3
2. Opoczno – 15  ng/m3
3. Nowy Targ – 15 ng/m3
4. Rybnik – 12 ng/m3
5. Sucha Beskidzka – 11 ng/m3
6. Proszowice – 10,0 ng/m3
7. Nowy Sącz - 10,0 ng/m3
8. Tomaszów Mazowiecki – 9,8 ng/m3
9. Godów – 9,6 ng/m3
10.Zakopane – 9,1 ng/m3
11. Brzeziny – 9,1 ng/m3
12.Miechów – 9,0 ng/m3
13. Zabrze – 8,7 ng/m3
14. Rabka Zdrój – 8,1 ng/m3
15. Otwock – 8,0 ng/m3
 (Dane: Państwowy Monitoring Środowiska - Inspekcja Ochrony Środowiska)  

Aplikacja powietrzna na smartfona

  Dla osób, które są zainteresowane na bieżąco stanem czystości powietrza w swojej okolicy Inspekcja Ochrony Środowiska przygotowała i udostępnia na swojej stronie bezpłatną aplikację na smartfona "Jakość powietrza w Polsce".